Çevre ve insan sağlığına ciddi zararlar verdiği bilimsel olarak ortaya konan PFAS maddeleri için Fransa tarihi bir karar aldı. “Sonsuz kimyasallar” olarak bilinen bu bileşenleri içeren teflon tavalar
başta olmak üzere pek çok tüketim ürünü 1 Ocak’tan itibaren yasaklanıyor.

Fransa, yıllardır çevre örgütleri ve bilim insanlarının uyardığı perfloroalkil ve polifloroalkil maddelere (PFAS) karşı şimdiye dek atılmış en sert adımlardan birini attı. Resmi Gazete’de yayımlanan kararnameyle birlikte, bu maddeleri içeren çok sayıda ürünün üretimi, satışı, ithalatı ve ihracatı 1 Ocak itibarıyla durdurulacak.

TEFLON TAVALAR TARİH OLUYOR

Kararın en dikkat çekici ayağını, mutfakların vazgeçilmezi olan teflon tavalar oluşturuyor. Yüksek oranda PFAS içeren bu ürünlerin artık Fransa’da piyasaya sürülmesine izin verilmeyecek. Avrupa Birliği’nde yıllardır süren kısıtlamalara rağmen kullanımını sürdüren Fransa, bu düzenlemeyle birlikte PFAS konusunda en katı ülkeler arasına girdi.

YASAK SADECE MUTFAKLA SINIRLI DEĞİL

Yeni düzenleme yalnızca pişirme gereçlerini değil, günlük hayatta kullanılan birçok ürünü de kapsıyor. 1 Ocak’tan itibaren tekstil ürünleri, ayakkabılar, kozmetikler ve kayak mumu gibi malzemelerde de PFAS kullanımı yasaklanacak. Bu yasak Fransa’da üretilen, satılan ya da ithal edilen tüm yeni ürünleri içeriyor. Savunma sanayisine ait bazı stratejik ekipmanlar ise güvenlik gerekçesiyle kapsam dışında tutuldu.

STOKLAR İÇİN 12 AYLIK GEÇİŞ

Firmaların depolarında bulunan ve 1 Ocak 2026’dan önce üretilmiş PFAS içeren ürünler için 12 aylık bir geçiş süresi tanındı. Bu süre boyunca stokların piyasadan çekilmesine izin verilecek.

SAĞLIK RİSKLERİ ENDİŞE VERİCİ

Uzmanlara göre teflon tavaların yüzeyi çizildiğinde PFAS türevleri yiyeceklere karışarak doğrudan vücuda giriyor. Araştırmalar, özellikle PFOA isimli PFAS bileşiğinin karaciğer, böbrek, bağışıklık sistemi ve üreme sağlığı üzerinde kalıcı hasarlar bırakabildiğini, hatta anne sütüyle beslenen bebekler için dahi risk oluşturduğunu ortaya koyuyor.

TÜRKİYE’DE DE GÜNDEME GELİR Mİ?

Fransa’nın aldığı bu karar gözleri Türkiye’ye çevirdi. Henüz PFAS kullanımına dair kapsamlı bir yasak bulunmasa da Avrupa Birliği ile ticaret yapan firmalar için bu düzenleme dolaylı bir baskı anlamına geliyor. Uzmanlar, AB uyum süreci kapsamında benzer adımların Türkiye’de de gündeme gelebileceğini belirtiyor.

KAYNAK